Acties en beslissingen van mensen op de werkvloer bepalen of een bedrijf goede logistieke prestaties levert. Door het gebruik van prestatie-indicatoren is het gedrag van medewerkers te beïnvloeden. Recent wetenschappelijk onderzoek van adviseur Jeroen van den Berg en wetenschapper Sander de Leeuw laat zien dat prestatie-indicatoren kunnen zorgen voor drie verschillende gedragsveranderingen die gezamenlijk de logistieke prestaties van bedrijven verbeteren.

“We hebben onderzoek gedaan onder meer dan honderd Nederlandse ondernemingen met ruime ervaring in prestatiemeting op de logistieke werkvloer”, aldus Sander de Leeuw, universitair hoofddocent  aan de VU Amsterdam. “We hebben gekeken welke gedragsveranderingen er plaatsvonden door de invoering van prestatie-indicatoren en vonden drie effecten die de bedrijfsprestaties aantoonbaar verbeterden. Het eerste effect is betrokkenheid. Doordat medewerkers een beter begrip van de doelstellingen en werkzaamheden krijgen, kunnen ze juiste beslissingen nemen. Het tweede effect is dat mensen meer gemotiveerd zijn om goede prestaties te leveren.  Het derde effect is dat werknemers mee gaan denken hoe de werkzaamheden slimmer gedaan kunnen worden. Kort gezegd: Betrokken, gemotiveerde en meedenkende medewerkers leveren betere prestaties.”

Het onderzoek laat zien dat bedrijven flinke verbeteringen kunnen realiseren door prestatiemeting op de werkvloer. Succesvolle bedrijven halen een verbetering van 5 procent zowel op productiviteit als in het aantal gemaakte fouten. Bovendien zijn er bedrijven waar de voorraden omlaag kunnen door een betrouwbare afhandeling van de goederenstroom.

“We hebben overigens niet alleen de positieve effecten van prestatiemeting onderzocht, maar ook de negatieve”, vervolgt medeonderzoeker Jeroen van den Berg, directeur van adviesbureau Jeroen van den Berg Consulting. “We hebben drie negatieve effecten bekeken: datamanipulatie, weerstand en eenzijdige focus van medewerkers op activiteiten die gemeten worden.” Het blijkt dat deze effecten inderdaad optreden. Zo’n driekwart van de bedrijven ondervindt weerstand bij de invoering van prestatie-indicatoren, iets minder dan de helft ziet dat medewerkers soms de cijfers iets willen verbloemen en een kwart erkent dat werknemers minder gemotiveerd zijn om niet-gemeten activiteiten te doen. Het goede nieuws is echter dat deze effecten de logistieke prestaties niet nadelig beïnvloeden. Van den Berg: “Verrassend! In het bijzonder zagen we dat bedrijven die veel weerstand ondervonden, meer tijd staken in cultuurverandering, opleiding en training. Hierdoor kon het management de weerstand het hoofd bieden. Ik merk regelmatig dat managers huiverig zijn voor weerstand op de werkvloer en daarom afzien van prestatiemeting. De soep wordt dus echter niet zo heet gegeten...”

Verder bekeek het onderzoek twintig practices die managers kunnen gebruiken om de gewenste gedragsveranderingen te realiseren. Hieruit komen eveneens opvallende conclusies naar voren. Zo is het essentieel om dagelijks de prestaties op de werkvloer te meten en niet wekelijks of maandelijks. Daarentegen heeft prestatiebeloning geen aantoonbaar positief effect op het gedrag van de medewerkers. “Dat laatste heeft wellicht met onze Nederlandse cultuur te maken, waar men niet zo gauw het hoofd boven het maaiveld uitsteekt”, oppert onderzoeker Sander de Leeuw.
De resultaten zijn beschreven in het artikel “Improving operational performance by influencing shopfloor behavior via performance management practices” dat recent is verschenen in het prestigieuze Journal of Operations Management. Geïnteresseerden kunnen een exemplaar van het artikel opvragen bij adviesbureau Jeroen van den Berg Consulting: Dit emailadres is beveiligd tegen spambots, u heeft javascript nodig om het te kunnen bekijken .

Lees ook het bericht in Logistiek.nl

Over de auteurs:

Dr. ir. Sander de Leeuw is Universitair Hoofddocent Logistiek aan de Vrije Universiteit (VU) in Amsterdam (www.feweb.vu.nl/logistics) en gespecialiseerd in supply chain management. Sander kan bereikt worden op Dit emailadres is beveiligd tegen spambots, u heeft javascript nodig om het te kunnen bekijken .

Dr. ir. Jeroen van den Berg is directeur van adviesbureau Jeroen van den Berg Consulting (www.JvdBconsulting.com) en gespecialiseerd in warehouse management. Jeroen kan bereikt worden op Dit emailadres is beveiligd tegen spambots, u heeft javascript nodig om het te kunnen bekijken .